W wyroku z dnia 11 czerwca 2024 r. (sygn. II CSKP 1678/22) Sąd Najwyższy ponownie zajął stanowisko w kwestii zastępowania niedozwolonych postanowień umownych, tzw. klauzul abuzywnych, w umowach kredytowych. Sąd orzekł, że eliminacja takich klauzul nie uprawnia sądów do zastępowania ich innymi mechanizmami przeliczeniowymi, takimi jak średni kurs Narodowego Banku Polskiego (NBP). W uzasadnieniu wyroku […]
Sąd Najwyższy: Eliminacja klauzul indeksacyjnych w umowach kredytowych prowadzi do nieważności umowy
Wprowadzenie W najnowszych orzeczeniach Sądu Najwyższego podkreślono, że wyeliminowanie niedozwolonych klauzul indeksacyjnych z umowy kredytu walutowego prowadzi do jej nieważności. Sąd uznał, że nie jest możliwe zastąpienie abuzywnych postanowień innymi mechanizmami, gdyż powodowałoby to istotną zmianę charakteru umowy. W wyrokach z dnia 24 stycznia 2024 r. (II CSKP 1547/22), z dnia 8 lutego 2024 r. […]
Wyrok TSUE w sprawie C-51/17 (OTP Bank Nyrt. i in. przeciwko Teréz Ilyés i in.) odnosi się do kluczowej kwestii, czy nieważne postanowienia umowne, takie jak klauzule kursowe, mogą być zastąpione przepisami prawa krajowego. W świetle tego orzeczenia Trybunał jasno stwierdził, że zastąpienie klauzul abuzywnych przepisami prawa krajowego odnoszącymi się do urzędowego kursu wymiany może […]
Postanowienie Sądu Najwyższego z 18 września 2024 r. (sygn. akt I CSK 2032/23) potwierdza, że uznanie klauzul indeksacyjnych za niedozwolone może skutkować nieważnością całej umowy. Wyrok ten podkreśla także, że w polskim prawie nie można zastąpić niedozwolonych postanowień umownych normami wynikającymi z przepisów prawa lub zwyczajów. Niedozwolone klauzule a trwałość umowy Sąd Najwyższy wskazał, że […]
Interes prawny w żądaniu ustalenia nieistnienia stosunku prawnego W postanowieniu z dnia 18 września 2024 r., sygn. akt I CSK 2032/23, Sąd Najwyższy wskazał, że możliwość dochodzenia roszczenia o zwrot zapłaconych rat kredytu nie eliminuje a limine interesu prawnego w żądaniu ustalenia nieistnienia stosunku prawnego w związku z nieważnością umowy kredytu. Wyrok zasądzający świadczenie restytucyjne […]
Postanowienie Sądu Najwyższego z 25 września 2024 r. (sygn. akt I CSK 2140/23) rzuca światło na specyfikę roszczeń o stwierdzenie nieważności umów kredytowych. SN przypomina, że takie roszczenia mają charakter uproszczonej formy żądania ustalenia istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego. Art. 189 KPC a nieważność umowy Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 189 Kodeksu postępowania […]
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną Banku dotyczącą nieważności kredytu indeksowanego do franka szwajcarskiego (CHF). Decyzja ta potwierdza prawa konsumentów do żądania ustalenia nieważności umów, mimo że równolegle przysługują im roszczenia o zapłatę. W postanowieniu z dnia 23 października 2024 r. (sygn. akt I CSK 2162/23) Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej Banku od wyroku Sądu […]
Wprowadzenie Ogłoszenie upadłości banku, który udzielił kredytu, budzi pytania o możliwość kontynuowania postępowań sądowych związanych z takimi umowami. Kluczowym zagadnieniem jest, czy proces o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu podlega regułom zgłaszania wierzytelności do masy upadłościowej. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2024 r. (sygn. III CZP 5/24) rozwiewa te wątpliwości, […]
Wprowadzenie Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 15 czerwca 2023 r. w sprawie C-287/22 (RJ przeciwko Getin Noble Bank S.A.) dostarcza istotnych wskazówek dotyczących możliwości zastosowania środków tymczasowych w sprawach o ustalenie nieważności umowy kredytu. Kluczowe w tym kontekście jest zabezpieczenie roszczenia poprzez zawieszenie obowiązku spłaty rat kredytu. Orzeczenie to ma znaczenie nie […]
W uchwale III CZP 25/22 z dnia 25 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy rozstrzygnął ważne kwestie dotyczące przedawnienia roszczeń banków o zwrot wypłaconych kredytobiorcom środków. Kluczowym punktem uchwały było ustalenie, że bieg przedawnienia roszczeń banku o zwrot kwoty wypłaconej z tytułu kredytu rozpoczyna się od momentu, gdy kredytobiorca zakwestionuje ważność lub skuteczność umowy kredytowej.W artykule […]